Kiểm định cầu trục, cổng trục, bán cổng trục

Nội dung

Kiểm định cầu trục, cổng trục, bán cổng trục là gì? Tại sao phải kiểm định thiết bị nâng kiểu cầu?

Quy trình kiểm định thiết bị nâng kiểu cầu được ban hành theo thông tư 54/2016/TT-BLĐTBXH, ngày 28 tháng 12 năm 2016 của bộ lao động và thương binh xã hội. Quy trình này được áp dụng cho các thiết bị nâng kiểu cầu.

Thiết bị nâng kiểu cầu là gì? bao gồm những thiết bị nào?

Thiết bị nâng kiểu cầu bao gồm cầu trục, cổng trục, bán cổng trục, pa lăng điện. Là loại thiết bị nâng mà quá trình làm việc lặp lại có chu kỳ, được dùng để bốc dỡ, vận chuyển hàng trong các phân xưởng, kho bãi, bến cảng, cũng như dùng để lắp ráp thiết bị trong nhiều lĩnh vực như giao thông, năng lượng…Khả năng nâng hạ với khối lượng lớn từ 1 tấn đến vài trăm tấn. Do vậy trong quá trình sử dụng để đảm bảo độ an toàn cho người sử dụng cũng như người lao động và hàng hóa thì chúng ta bắt buộc phải kiểm định thiết bị nâng theo đúng quy trình của nhà nước.

Cầu trục là gì?

Cầu trục là 1 loại thiết bị nâng hạ, di chuyển hàng hóa được sử dụng phổ biến trong các nhà xưởng, nhà máy sản xuất. Sử dụng cầu trục mang lại hiệu quả cao trong việc sắp xếp, di chuyển hàng hóa với sức nâng từ 1 đến 500 tấn. Giúp tiết kiệm thời gian và công sức lao động đáng kể. Qua đó làm tăng năng suất lao động và hiệu quả cho nhà xưởng.

Cầu trục được phân loại dựa theo nhiều tính năng hoặc khả năng nâng khối lượng hàng hóa lớn hay nhỏ mà người ta chia ra các loại như sau:

Cầu trục dầm đơn
Cầu trục dầm đôi
Cầu trục treo ( dạng cầu trục hộp, cầu trục hình chữ I, hoặc cầu trục dạng giàn)

Tất cả các loại cầu trục đều phải kiểm định an toàn thiết bị theo đúng quy định nhé.

Cổng trục là gì?

Cổng trục là 1 biến thể của cầu trục. Đây cũng là 1 thiết bị nâng hạ với chức năng chính là nâng, hạ, di chuyển sản phẩm, hàng hóa trong các nhà xưởng, nhà kho. Chức năng của cổng trục và cầu trục thường giống nhau nên có rất nhiều người thường nhầm lẫn giữa hai thiết bị này.

Cổng trục thường được vận hành hoạt động chủ yếu tại các ray đặt trên nền bê tông với hình dáng chân đứng cùng xà ngang vắt qua nhau. Thiết bị này có khả năng nâng, hạ nhiều sản phẩm hàng hóa nặng trong nhiều môi trường khắc nghiệt khác nhau và thường có kích cỡ to lớn.

Cổng trục hiện nay được chia thành nhiều loại đa dạng, một số loại chủ yếu như:

Cổng trục dầm đơn
Cổng trục dầm đôi
Cổng trục một chân cứng
Cổng trục hai chân cứng

Bán cổng trục là gì?

Bán cổng trục là một loại cổng trục được lược bớt bộ phận để phù hợp với điều kiện lắp đặt ở thực tế, được thiết kế cải tiến với chỉ một chân cổng trục, bên còn lại thì dầm trục được liên kết trực tiếp với tường nhà xưởng. Tùy vào tải trọng nâng hạ và yêu cầu công việc mà người sử dụng các loại bán cổng trục khác nhau.

Bán cổng trục được chia làm các loại là:

Bán cổng trục dầm đơn
Bán cổng trục dầm đôi

Như vậy cổng trục và bán cổng trục đều là 1 dạng biến thể của cầu trục. có cơ cấu và hoạt động làm việc gần giống nhau. Chúng ta sẽ đi vào kiểm định cầu trục và các kiểm định bán cổng trục cũng như kiểm định cổng trục cũng áp dụng như nhau nhé.

Kiểm định cầu trục là gì? Các mốc thời gian kiểm định cầu trục

Kiểm định cầu trục (kiểm định thiết bị nâng kiểu cầu) hay kiểm định kỹ thuật an toàn cầu trục là quá trình đánh giá sự phù hợp tình trạng kỹ thuật của thiết bị với các tiêu chuẩn, quy chuẩn hiện hành nhằm đảm bảo an toàn khi sử dụng thiết bị.Kiểm định cầu trục là hoạt động bắt buộc theo quy định của cơ quan quản lý Nhà nước khi sử dụng thiết bị này.

Các mốc thời gian kiểm định cầu trục:

Kiểm định cầu trục lần đầu: là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn sau khi lắp đặt, trước khi đưa vào sử dụng lần đầu.
Kiểm định cầu trục định kỳ: là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn khi hết thời hạn của lần kiểm định trước.
Kiểm định cầu trục bất thường: là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn trong trường hợp sau:
- Khi sửa chữa, nâng cấp, cải tạo có tình trạng ảnh hưởng đến thiết bị
- Thay đổi vị trí lắp đặt
- Khi có yêu cầu của cơ sở sử dụng hoặc cơ quan nhà nước có thầm quyền.

Tại sao phải kiểm định cầu trục?

Kiểm định an toàn cầu trục nhằm có các lợi ích sau:

Đảm bảo an toàn cho người vận hành
Đảm bảo an toàn cho hàng hóa, tránh thiệt hại cơ sở vật chất
Tuân thủ các quy định hiện hành khi sử dụng các thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động

Các tiêu chuẩn kiểm định cầu trục

Tiêu chuẩn, quy chuẩn được sử dụng trong quá trình kiểm định cầu trục phải được cơ quan chức năng nước sở tại cho phép.

QCVN 07: 2012/BLĐTBXH, Quy chuẩn Quốc gia về an toàn lao động đối với thiết bị nâng.
TCVN 4244:2005, Thiết bị nâng thiết kế, chế tạo và kiểm tra kỹ thuật
TCVN 5206:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn đối với đối trọng và ổn trọng
TCVN 5207:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn chung
TCVN 5209:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn đối với thiết bị điện
TCVN 5179:90, Máy nâng hạ – Yêu cầu thử thuỷ lực về an toàn
TCVN 9358 : 2012 Lắp đặt hệ thống nối đất thiết bị cho các công trình công nghiệp – Yêu cầu chung
QTKĐ: 09-2016/BLĐTBXH, Quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn thiết bị nâng kiểu cầu (cầu trục, cổng trục, bán cổng trục, pa lăng điện)

Có thể đánh giá chất lượng theo tiêu chuẩn của nước ngoài nhưng không được thấp hơn mức quy định trong nước.

Quy trình kiểm định cầu trục

Quy trình kiểm định an toàn cầu trục được thực hiện qua các bước cơ bản sau:

Bước 1: Kiểm tra hồ sơ kỹ thuật cầu trục

Kiểm tra hồ sơ lắp đặt
Xem xét bản vẽ, lý lịch cầu trục
Nhật ký vận hành, bảo trì, sửa chữa
Hồ sơ kiểm định lần trước

Bước 2: Kiểm tra kỹ thuật

Kiểm tra vị trí lắp đặt. Các biện pháp an toàn
Xem xét tính đồng bộ của cầu trục, đối chiếu hồ sơ kỹ thuật
Khám xét các cơ cấu, bộ phận (kết cấu kim loại và liên kết, các chi tiết của cơ cấu nâng hạ, cơ cấu di chuyển, đường ray, …)
Đánh giá tình trạng kỹ thuật của các thiết bị an toàn (phanh, hạn chế hành trình, chống quá tải, tín hiệu cảnh báo di chuyển, …)
Kiểm tra điện trở nối đất, điện trở cách điện
Kiểm tra khuyết tật trên kim loại cơ bản và mối hàn bằng phương pháp không phá hủy (NDT)

Bước 3: Thử nghiệm

Khi các bước kiểm tra trên có kết quả đạt yêu cầu.

Thử không tải để kiểm tra hoạt động của tất cả các cơ cấu và trang bị điện, các thiết bị an toàn, phanh, hãm. Các thiết bị điều khiển, chiếu sáng, tín hiệu cảnh báo, …
Tiến hành thử tải tĩnh ở tải trọng bằng 125%SWL
Thử tải động ở mức 110%SWL

Bước 4: Xử lý kết quả kiểm định cầu trục

Lập biên bản kiểm định cầu trục có chữ ký của các bên liên quan. Ghi tóm tắt kết quả kiểm định vào lý lịch cầu trục, dán tem kiểm định cầu trục (khi đạt yêu cầu)
Cấp giấy chứng nhận kết quả kiểm định cầu trục

Thời hạn và chi phí kiểm định cầu trục

Thời hạn kiểm định cầu trục

Thời hạn kiểm định cầu trục định kỳ là 03 năm. Đối với cầu trục có thời gian sử dụng trên 12 năm thì thời hạn kiểm định định kỳ là 01 năm.
Hạn kiểm định định kỳ cầu trục có thể bị rút ngắn hơn do các quy định khác của nhà chế tạo hoặc yêu cầu đơn vị sử dụng