Kiểm định vận thăng nâng hàng

Nội dung

Vận thăng nâng hàng là gì? Tại sao phải kiểm định vận thăng nâng hàng?

Vận thăng nâng hàng là gì?

Vận thăng nâng hàng là 1 loại thiết bị nâng được sử dụng để nâng, hạ, di chuyển hàng hóa theo phương thẳng đứng hoặc phương lệch so với phương thẳng đứng 1 góc tối đa là 10 độ.

Vận thăng nâng hàng là thiết bị nâng hạ có cấu trúc đơn giản nhất nhưng sử dụng rất hiệu quả. Có vai trò cực kỳ quan trọng trong các nhà máy, xí nghiệp sản xuất, nhà hàng, nhà kho, công trường xây dựng. Vận thăng chở hàng cũng có nhiều mức tải trọng khác nhau nhằm phục vụ tối đa nhu cầu sử dụng của từng đơn vị.

Tại sao phải kiểm định vận thăng nâng hàng?

Như kiemdinhitc.vn đã nêu lên ở trên thì vận thăng nâng hàng là 1 loại thiết bị nâng cực kỳ hữu ích trong các nhà máy xí nghiệp… Nhờ có vận thăng nâng hàng mà doanh nghiệp tối ưu được chi phí vận hành, giảm thời gian làm việc, tiết kiệm được sức lao động của con người đồng thời mang lại hiệu suất kinh tế cho doanh nghiệp. Ngoài ra vận thăng nâng hàng còn được lắp đặt ở bất kỳ vị trí nào trong nhà xưởng một cách linh hoạt. Rất thuận tiện cho việc sử dụng.

Vì vận thăng nâng hàng có thể nâng hàng với tải trọng lớn tùy theo mục đích sử dụng nên để đảm bảo an toàn trong lao động sản xuất thì chúng ta bắt buộc phải kiểm định theo quy định của nhà nước. Quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn đối với Máy vận thăng nâng hàng được ban hành kèm theo Thông tư số 54/2016/TT-BLĐTBXH ngày 28 tháng 12 năm 2016 của Bộ lao động và thương binh xã hội.

Quy chuẩn, tiêu chuẩn áp dụng cho kiểm định vận thăng nâng hàng

QCVN 7:2012/BLĐTBXH, Quy chuẩn Quốc gia về an toàn lao động đối với thiết bị nâng.
QCVN 16:2013/BLĐTBXH, Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn lao động đối với máy vận thăng.
TCVN 4244:2005, Thiết bị nâng thiết kế, chế tạo và kiểm tra kỹ thuật.
TCVN 5206:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn đối với đối trọng và ổn trọng.
TCVN 5207:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn chung.
TCVN 5209:1990, Máy nâng hạ – Yêu cầu an toàn đối với thiết bị điện.
TCVN 9358:2012, Lắp đặt hệ thống nối đất thiết bị cho các công trình công nghiệp – Yêu cầu chung.
TCVN 9385:2012, Chống sét cho công trình xây dựng – Hướng dẫn thiết kế, kiểm tra và bảo trì hệ thống.

Trong trường hợp các Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và Tiêu chuẩn quốc gia viện dẫn tại Quy trình kiểm định này có bổ sung, sửa đổi hoặc thay thế thì áp dụng theo quy định tại văn bản mới nhất.

Việc kiểm định các chỉ tiêu về kỹ thuật an toàn máy vận thăng có thể theo tiêu chuẩn khác khi có đề nghị của cơ sở sử dụng, chế tạo với điều kiện tiêu chuẩn đó phải có các chỉ tiêu kỹ thuật về an toàn bằng hoặc cao hơn so với các chỉ tiêu quy định trong các tiêu chuẩn quốc gia được viện dẫn trong quy trình này.

Khi nào cần phải kiểm định an toàn vận thăng nâng hàng

Kiểm định lần đầu

Kiểm định lần đầu là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn, sau khi lắp đặt, trước khi đưa vào sử dung lần đầu.

Tiến hành kiểm định vận thăng đạt yêu cầu và bảo đảm yêu cầu mới cho thiết bị hoạt động sau khi tời tay đã lắp đặt xong.
Đối với doanh nghiệp chế tạo lắp đặt phải chuẩn bị tải để thử trọng tải làm việc của tời nâng, thử các công tắc an toàn cửa và 1 số hạng mục khác được quy định tại quy trình
Công ty chế tạo cần cung cấp những giấy tờ, bản vẽ, hồ sơ, hướng dẫn vận hành và các chứng chỉ nếu có.

Kiểm định định kỳ

Kiểm định lần đầu là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn, khi hết thời hạn của lần kiểm định trước.

Các lần kiểm định vận thăng nâng hàng tiếp theo là kiểm định định kỳ khi người sử dụng tời nâng hàng phải tiến hành kiểm định lại sau khi lần kiểm định đầu hết thời hạn.
Công ty sử dụng vận thăng nâng hàng chuẩn bị các hồ sơ đã được lưu lại liên quan của lần kiểm định trước đó để đáp ứng cho lần kiểm định tiếp theo.

Kiểm định bất thường

Kiểm định lần đầu là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn trong các trường hợp sau

Sau khi vận thăng nâng hàng có sự thay đổi vị trí lắp đặt từ chỗ này đến chỗ khác, hoặc thay đổi khu vực hoạt động
Có sự thay thế, sửa chữa: cáp nâng, cải tạo có ảnh hưởng đến hoạt động của vận thăng
Sau khi xảy ra sự cố tai nạn nguy hiểm.
Có sự đề nghị của cơ quan chức năng có thẩm quyền.

Lưu ý: Doanh nghiệp cần chú ý kiểm định vận thăng nâng hàng trong 3 khoảng thời gian như trên để đảm bảo đúng theo quy định của nhà nước, đồng thời mang lại sự an toàn nhất cho người lao động, hàng hóa trong quá trình vận hành sử dụng.

Quy trình kiểm định vận thăng nâng hàng

Các bước kiểm định an toàn vận thăng nâng hàng

Trước khi tiến hành kiểm định thiết bị vận thăng nâng hàng, tổ chức kiểm định và cơ sở phải phối hợp, thống nhất kế hoạch kiểm định, chuẩn bị các điều kiện phục vụ kiểm định và cử người tham gia, chứng kiến kiểm định. Khi kiểm định kỹ thuật an toàn phải lần lượt tiến hành theo các bước sau:

Kiểm tra hồ sơ, lý lịch của vận thăng;
Kiểm tra kỹ thuật bên ngoài;
Kiểm tra kỹ thuật – Thử không tải;
Các chế độ thử tải – Phương pháp thử;
Xử lý kết quả kiểm định.

Lưu ý: Các bước kiểm tra tiếp theo chỉ được tiến hành khi kết quả kiểm tra ở bước trước đó đạt yêu cầu. Tất cả các kết quả kiểm tra của từng bước phải được ghi chép đầy đủ vào bản ghi chép hiện trường theo mẫu quy định tại Phụ lục 01 và lưu trữ đầy đủ tại tổ chức kiểm định.

Điều kiện kiểm định vận thăng nâng hàng

Khi tiến hành kiểm định an toàn kỹ thuật vận thăng phải đảm bảo các điều kiện sau đây:
Thiết bị phải ở trạng thái sẵn sàng đưa vào kiểm định.
Hồ sơ kỹ thuật, tài liệu của thiết bị phải đầy đủ.
Đảm bảo nguồn điện đủ điện áp cho công tác kiểm định.
Các yếu tố môi trường, thời tiết đủ điều kiện không làm ảnh hưởng tới kết quả kiểm định.
Các điều kiện về an toàn, vệ sinh lao động phải đáp ứng để vận hành thiết bị.

Tiến hành quy trình kiểm định an toàn vận thăng nâng hàng

Bước 1: Kiểm tra kỹ thuật bên ngoài vận thăng nâng hàng

Ngắt toàn bộ nguồn điện cấp vào vận thăng
Kiểm tra tính đồng bộ, đầy đủ, sự phù hợp của các bộ phận, chi tiết và thông số kỹ thuật của thiết bị so với hồ sơ, lý lịch của vận thăng;
Vị trí lắp đặt thiết bị, bảng hướng dẫn nội quy sử dụng, hàng rào bảo vệ, khoảng cách an toàn, các chướng ngại vật cần lưu ý trong suốt quá trình tiến hành kiểm định;
Kiểm tra liên kết giữa thân tháp và móng: Phải được lắp đầy đủ các bulông liên kết với phần móng của thiết bị (theo hướng dẫn của nhà chế tạo), phải có biện pháp chống bu lông tự nới lỏng; Các mối hàn liên kết giữa thân tháp và đế (nếu có) phải đảm bảo tính nguyên vẹn, không bị nứt, bong tróc;
Giảm chấn cabin/bàn nâng phải được lắp đầy đủ, chắc chắn (theo đúng hồ sơ kỹ thuật);
Vòng rào bao che thiết bị: Phải cao tối thiểu 1,8 m trở lên và được lắp đặt chắc chắn với mặt nền, có cửa ra vào, cửa này phải có chốt khóa (khóa liên động loại điện- cơ) nhằm ngăn ngừa trường hợp cửa mở mà vận thăng vẫn hoạt động;
Các cửa tầng: Phải có đầy đủ sàn đỗ, cửa bao che hoặc thanh chắn và lan can ở vùng cửa tầng, được đánh số tầng. Cửa tầng phải được mở về phía trong công trình, việc mở cửa này chỉ được thực hiện từ phía cabin của vận thăng. Các lan can bảo hiểm vùng lân cận cửa tầng phải có chiều cao tối thiểu 1,15m;
Thân tháp: Lắp đặt phải đúng theo hồ sơ kỹ thuật, độ nghiêng của thân tháp phải nằm trong giới hạn cho phép của nhà chế tạo, các khung gông neo thân tháp chỉ được phép liên kết vào kết cấu chịu lực của công trình (sàn tầng, đà, cột, tường bêtông) không cho phép liên kết vào tường gạch, vách gạch. Thân tháp trên cùng phải được lắp gông neo và phải có thiết bị hạn chế hành trình cabin cả về điện và cơ khí. Nếu các khung gông neo thân tháp phải kéo dài hơn so với thiết kế ban đầu của nhà chế tạo thì phải có tính toán cụ thể và được phê duyệt trong biện pháp thi công.
Kiểm tra động cơ, hộp giảm tốc, tang cáp, phanh điện, khớp nối….
Móc và các chi tiết của ổ móc (Phụ lục 13A, 13B, 13C- TCVN 4244:2005);
Cáp và các bộ phận cố định cáp (đáp ứng yêu cầu của nhà chế tạo hoặc tham khảo Phụ lục 18C, 21- TCVN 4244:2005);
Puly, trục và các chi tiết cố định trục ròng rọc (Phụ lục 19A, 20A, 20B- TCVN 4244:2005);
Bộ hãm an toàn: Phải được lắp đặt theo đúng thiết kế và ở trạng thái sẵn sàng kiểm định;
Đối với loại sử dụng đối trọng: Khối lượng phải đầy đủ, hệ thống treo đối trọng phải đảm bảo an toàn (mục 3- TCVN 5206:1990);
Đối trọng phải có bộ dẫn hướng và thiết bị che chắn vùng làm việc của nó (mục 6- TCVN 5206:1990);
Bộ phận nối đất bảo vệ: Kết quả đo điện trở nối đất của vận thăng không được quá 4,0Ω;
Kiểm tra nối đất chống sét của thiết bị (đối với thiết bị lắp ngoài trời, nếu có): giá trị đo không lớn hơn 10Ω;
Kiểm tra kết quả đo điện trở cách điện mạch động lực và thiết bị;
Các thiết bị an toàn khác phải đầy đủ, lắp đặt theo đúng hồ sơ kỹ thuật.

* Đánh giá: Kết quả đạt yêu cầu khi vận thăng được lắp đặt theo đúng hồ sơ kỹ thuật, không phát hiện các hư hỏng, khuyết tật thiết bị và đáp ứng các yêu cầu của mục 8.1.

Bước 2: kiểm tra kỹ thuật – thử không tải vận thăng nâng hàng

Tiến hành thử không tải các cơ cấu và thiết bị, bao gồm: Tất cả các cơ cấu và thiết bị điện, các thiết bị an toàn, phanh cơ cấu nâng, bộ hãm an toàn và các thiết bị điều khiển, chiếu sáng, tín hiệu, âm hiệu.

* Đánh giá: Kết quả đạt yêu cầu khi các cơ cấu và thiết bị an toàn của vận thăng hoạt động đúng thông số, tính năng thiết kế, không phát hiện các hiện tượng bất thường và đáp ứng các yêu cầu của mục 8.2.

Bước 3: kiểm tra kỹ thuật – Các chế độ thử tải

Thử tải tĩnh:

Tải thử: 125% SWL (tải trọng làm việc an toàn);
Tại vị trí bàn nâng thấp nhất, chất tải (phân bố đều) trên bàn nâng rồi nâng bàn nâng đến độ cao từ 100mm – 200mm. Giữ bàn nâng tại độ cao này;
Thời gian giữ bàn nâng (có tải): 10 phút.

* Đánh giá: Kết quả đạt yêu cầu khi trong 10 phút thử tải, bàn nâng không trôi; Các cơ cấu, bộ phận của thiết bị không có vết nứt, không có biến dạng vĩnh cửu hoặc hư hỏng khác (mục 4.3.2- TCVN 4244:2005).

Thử tải động:

Tải thử: 110% SWL (tải trọng làm việc an toàn);
Tại vị trí bàn nâng thấp nhất, chất tải (phân bố đều) trên bàn nâng rồi nâng bàn nâng lên, hạ bàn nâng xuống 03 chu kỳ. Trong quá trình hạ bàn nâng xuống kết hợp phanh đột ngột để kiểm tra tổng thể thiết bị.

* Đánh giá: Kết quả đạt yêu cầu khi trong quá trình thử tải bàn nâng không trôi; Các cơ cấu, bộ phận của thiết bị không có vết nứt, không có biến dạng vĩnh cửu hoặc hư hỏng khác (mục 4.3.2- TCVN 4244:2005).

Thử bộ hãm an toàn của thiết bị:

Tải thử: 100% SWL (tải trọng làm việc an toàn);
Tại vị trí bàn nâng thấp nhất, chất tải (phân bố đều) trên bàn nâng rồi nâng bàn nâng lên độ cao từ 2m đến 4m (tùy theo từng loại thiết bị). Dùng các biện pháp kỹ thuật phù hợp để tác động bộ hãm bảo hiểm an toàn và tiến hành thử bộ hãm an toàn (tùy từng loại thiết bị mà có biện pháp kỹ thuật phù hợp).

* Đánh giá: Kết quả đạt yêu cầu khi trong quá trình thử tải bộ hãm an toàn giữ được bàn nâng không trôi; Các cơ cấu, bộ phận của thiết bị không có vết nứt, không có biến dạng vĩnh cửu hoặc hư hỏng khác (mục 4.3.2- TCVN 4244:2005).

Thiết bị bảo vệ quá tải (nếu có):

Chất tải 100% SWL (tải trọng làm việc an toàn) vào cabin tại điểm dừng dưới cùng. Thiết bị phải hoạt động khi chất thêm không quá 10% SWL vào cabin.

Xử lý kết quả kiểm định vận thăng nâng hàng

Lập biên bản kiểm định vận thăng nâng hàng với đầy đủ nội dung theo mẫu quy định tại phụ lục 02 trong quyết định này

Các thành phần thông qua trong biên bản kiểm định vận thăng nâng hàng bắt buộc phải có tối thiểu thành viên sau ( đại diện cơ sở hoặc người được cơ sở ủy quyền, người được cử tham gia và chứng kiến kiểm định, kiểm định viên thực hiện kiểm định)

Ghi tóm tắt kết quả kiểm định vào lý lịch của kiểm định vận thăng nâng hàng.

Khi kết quả kiểm định thiết bị vận thăng đạt yêu cầu kỹ thuật an toàn, kiểm định viên dán tem kiểm định cho vận thăng nâng hàng. Tem kiểm định an toàn thiết bị được dán ở vị trí dễ quan sát.

Nếu kết quả kiểm định an toàn vận thăng nâng hàng đạt yêu cầu kiểm định an toàn kỹ thuật thì cấp giấy chứng nhận kiểm định vận thăng cho cơ sở, nếu chưa đạt yêu cầu thì phải kiến nghị cơ sở khắc phục và thời gian khắc phục đồng thời gửi biên bản kiểm định và thông báo về cơ quan quản lý nhà nước về lao động địa phương, nơi lắp đặt sử dụng vận thăng.

Thời hạn kiểm định an toàn vận thăng nâng hàng

Thời hạn kiểm định định kỳ vận thăng sử dụng là không quá 2 năm. Đối với vận thăng có thời gian chế tạo đến thời điểm kiểm định trên 10 năm thì thời hạn kiểm định định kỳ là 01 năm.
Trường hợp nhà chế tạo hoặc yêu cầu của cơ sở về thời hạn kiểm định ngắn hơn thì thực hiện theo đề nghị của nhà chế tạo hoặc cơ sở.
Khi rút ngắn thời hạn kiểm định, kiểm định viên phải nêu rõ lý do trong biên bản kiểm định.
Khi thời hạn kiểm định được quy định trong các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia thì thực hiện theo quy định của quy chuẩn đó.